Twietel

Kiek ok es op Ruurd zien eigen webstee www.twijtel.webklik.nl
(Ruurd zien ‘oolde’ webstee twijtel.nl wodt niet meer bi’jwarkt)
Klik veur een riegel oolde bewoners en eigeners op Twietel hier

Ruurd de Vries
September 2004

Oud-Twijtel – de zathe’s (boerderijen) 
Twijtel bezat indertijd (17e en 18e eeuw) 4 stemdragende zathes. De molen met de molenaarswoning maakte daarnaast Twijtel compleet. Als we de kaart van 1685 dan ter hand nemen blijkt dit te kloppen.
Uit  de diverse cohieren maak ik op dat zathe nr 1 (in de franse tijd nr 29) was ‘voorsien van een huisinge’ en wel tot 1802. De boerin, Meine Harmens weduwe, verhuisde in dat jaar van nr 29 naar nr 30.  Een  ‘op een koud stee gebouwd’  huis, aldus de speciecohieren.
Dat is vermoedelijk de plek waar in ieder geval tot 1778 nog wel een huis had gestaan, en welke in 1788 was verdwenen (afgebroken of afgebrand). Dit moet de plek van zathe 2 zijn.  De boerderij van later  J. Dol.  (Zou die uit 1802 kunnen stammen?)
Ene Reynt Hendriks uit Hoornsterzwaag nam in 1802 de boerderij op nr 29 over. De eerstvolgende floreencohier van 1818 maakt duidelijk dat Reynt Hendriks de Boer inmiddels boer is op beide zathes.
De boerderij op nr 29 (zathe 1) heeft dan blijkbaar zijn  woonfunctie al verloren en is mogelijk zelfs al verdwenen.

De huisnummering in de Oorspronkelijk Aanwijzende Tafels (1838) is dan als volgt:  
----- ( zathe I ) is al verdwenen.
Nr 1.(zathe II) De boerderij van (later) Dol, nu Slager


Nr 2. De korenmolen


Nr 3. De molenaarswoning – deze stond iets ten zuidoosten van de molen, en ten zuiden van de huidige Prikkedam 1


Nr 4. (zathe III) De (saksische?) boerderij van Lammert Lammerts Kromkamp (was voorloper van, en stond recht achter, Berkoperweg 70)


Nr 5. (zathe IV) De saksische boerderij van later Hendrik Brouwer. (was voorloper van, en stond recht achter,  Berkoperweg 66)

De nr’s 2 en 3 komen in de floreen- en stemcohieren niet voor. Ze hadden geen stem en betaalden geen floreenbealsing. 

Voor alle duidelijkheid De woning Prikkedam 1 (nu Boekema) is pas rond 1900 gebouwd. Blijkbaar ter vervanging van de oude molenaarswoning.
Rond die tijd stond er nog een klein boerderijtje ten oosten van de molenaarswoning. Hier woonde o.a. de familie Hes. 

Waar stond de boerderij van zathe nr 1 precies?
Kijkende naar de (latere) kadastrale kaarten, dan zal (met in het achterhoofd de kaart van 1685) deze boerderij iets ten westen van de boerderij van Dol hebben gestaan. Dus net over de Prikkedamweg richting Langhout.  De kleine perceeltjes aldaar, alsmede de daar achter liggende landerijen behoorden namelijk bij Zathe 1. 
In het staatje op Ruurds website staan  met name de bewoners  aangegeven voor zover bekend. Over de periode 1640 tot  eind 19e eeuw.

Klik veur een riegel oolde bewoners en eigeners op Twietel hier